Dzieci szybko uczą się obsługi sprzętu elektronicznego. Od najmłodszych lat stykają się z różnymi elementami środowiska cyfrowego, dlatego czują się w nim jak ryba w wodzie. Przyzwyczajone do otaczającej cyfryzacji, udanie kodują nawet w przedszkolu. Łącząc naukę z grami planszowymi czy puzzlami, można poprzez kodowanie rozwijać inteligencję i wyobraźnię dziecka. Umiejętność kreatywnego wykorzystywania technologii pomoże mu w dalszej nauce oraz pracy zawodowej w dorosłym życiu.
Według danych Komisji Europejskiej, na rynku pracy istnieje duży deficyt specjalistów z branży IT. Dotyczy on nie tylko osób z formalnym wykształceniem informatycznym, ale także pracowników, którzy wykorzystują analityczne i logiczne myślenie w tworzeniu kreatywnych rozwiązań przy pomocy nowych technologii.
Kodowanie
Kodowanie to wydawanie komputerowi poleceń, dzięki którym rozumie, co ma zrobić.
Polecenia zapisuje się w wybranym języku zwanym językiem programowania. Osoba zajmująca się opracowywaniem poleceń to programista, który tworzy algorytmy, czyli ciąg jasno zdefiniowanych, prostych poleceń do wykonania przez komputer zwanych komendami.
Komendy zapisuje się w języku programowania w formie tekstowej, obrazkowej lub dźwiękowej. W ten sposób tworzy się kod. Podstawowym językiem wszystkich komputerów jest kod binarny, który składa się z dwóch liczb: jedynki i zera. Kod binarny pozwala programistom tworzyć proste instrukcje i procedury dla komputerów. Programiści mogą używać kodu binarnego do sterowania przepływem prądu elektrycznego oraz dodatnimi i ujemnymi biegunami magnesu.
Nauka kodowania to przede wszystkim nauka logicznego myślenia, rozwój uniwersalnych kompetencji potrzebnych każdemu dziecku niezależnie od tego czy w przyszłości będzie interesować się programowaniem. Ucząc kodowania, kształtujemy miękkie kompetencje, takie jak logiczne, algorytmiczne myślenie czy zadaniowe podejście do stawianych problemów.
Zabawa i nauka
Wbrew pozorom, nie trzeba komputera z dostępem do internetu, aby wprowadzić dziecko w świat kodowania. Istnieje wiele możliwości nauki podstaw programowania przez zabawę offline, gry i aktywności rozwijające logiczne myślenie. Dzięki nim dzieci uczą się analizować problemy i szukać ich rozwiązań krok po kroku, rozwijają umiejętności matematyczne oraz budują zdolność pracy zespołowej.
Obecnie na rynku dostępne są gry planszowe, które uczą podstaw programowania. Jednym z nich jest Scottie Go!, interaktywna gra planszowa, w której układa się fizyczne bloki kodu, a następnie skanuje je aplikacją. Gra jest świetnym wprowadzeniem do myślenia algorytmicznego. Natomiast Robot Turtles to gra planszowa, w której dzieci programują ruchy żółwia, używając kart z komendami (np. ruch do przodu, obrót). Pomaga w nauce składania instrukcji i przewidywania ruchów.
Rangę kultowej zdobyła gra planszowa do nauki programowania, gdzie uczestnicy prowadzą rozgrywki polegające na sterowaniu poruszającym się po planszy robotem, wydając mu konkretne polecenia w języku, który jest dla niego zrozumiały. W tej grze poleceniami są strzałki nakazujące poruszanie się do przodu, skręcanie w lewo i prawo. Cody Roby jest świetnym treningiem logicznego myślenia i wstępem do dalszej nauki programowania z wykorzystaniem komputera.
Z kolei Programista to gra planszowa, która może być wstępem do pokazania dzieciom, jak zapisuje się liczby kodem binarnym. W zabawie może brać udział 2-4 osób, które rzucają kostką sześciościenną (w trudniejszym wariancie dziesięcio- lub dwunastościenną). Zadaniem tytułowego programisty jest zamiana wyników rzutu kostką na postać rozpoznawaną przez komputer, czyli kod binarny.
Puzzle
Układanie puzzli to przyjemna rozrywka, ale też przydatna pomoc dydaktyczna służąca rozwijaniu myślenia strategicznego i rywalizacji z przeciwnikami. Układanki rozwijają wyobraźnię przestrzenną, uczą kreatywnego myślenia oraz logicznego rozwiązywania bieżących problemów. Mają doskonały wpływ na ciekawość poznawczą oraz ćwiczą sprawność manualną dziecka.
Dzięki wciągającej zabawie dzieci uczą się podstaw programowania. Służyć temu może popularna zabawka Ozobot, do której dołączone są puzzle pozwalające łatwo i precyzyjnie wprowadzić pojęcia związane z programowaniem, np. skrypt, komenda czy pętla. Puzzle uzupełniają się, oddziałują wielozmysłowo, pozwalając organizować sytuacje dydaktyczne w nurcie STEM.
Edukacja STEM
Od kilku lat programowanie jest elementem podstawy programowej na wszystkich etapach edukacji. W zajęciach warto stosować metodę STEM (akronim pierwszych liter angielskich wyrazów Science, Technology, Engineering, Mathematics), która wspiera nie tylko rozwój umiejętności, ale także odpowiada na realne potrzeby rynku pracy, gdzie poszukiwani są pracownicy z umiejętnościami technicznymi oraz analitycznymi.
Obecnie prawie 80 proc, małych i średnich przedsiębiorstw w UE ma problem ze znalezieniem pracowników posiadających umiejętności STEM, przy czym niedobory dotyczą wszystkich sektorów, w tym transportu, żywności i energetyki.
Metoda opiera się na pracy projektowej w czterech różnych dyscyplinach: nauce, technologii, inżynierii i matematyce, które są zawarte w jednym, interdyscyplinarnym podejściu. Uczniowie przeprowadzają eksperymenty i tworzą projekty obiektów czy konstruują roboty w oparciu o zastosowanie nowych technologii informatycznych, dzięki czemu mają okazję zastosować teorię w praktyce.
Przez eksperymenty i projekty uczniowie mają możliwość swobodnego wyrażania pomysłów, co rozwija ich kreatywność oraz zachęca do poszukiwania niekonwencjonalnych rozwiązań i twórczego myślenia.
